![Djivêye des foroms di Berdelaedjes](templates/actionpoint/images/logo_phpBB.gif) |
Berdelaedjes Forom di berdelaedjes e walon, so tot l' minme ké sudjet
|
Vey sudjet di dvant :: Vey sudjet shuvant |
Oteur |
Messaedje |
lucyin
Date d' arivêye: 2005-07-07 Messaedjes: 3664 Eplaeçmint: Sidi Smayil, Marok
|
|
Rivni al copete |
|
![](templates/actionpoint/images/spacer.gif) |
Pablo Saratxaga Site Admin
![](images/avatars/17303731815d13a3403b71c.gif)
Date d' arivêye: 2005-07-01 Messaedjes: 1156 Eplaeçmint: Oûpêye
|
Date: sem 08 djl, 2017 19:21:21 Sudjet: |
|
|
ça dvreut esse "deynut" (A=d(i)jh, B=di, C=dey)
dj' end a ramonçlé 6:
adire, contrudire, dire, disdire, prédire, ridire
modele da Gilliard: 48
modele da Stasse: 130
modele da Francard: 153
codjowaedje da Gillard:
Côde: |
dîre (dire) (A=d(i)j- B=di- (dî pa dvant "r") C=dîy-; dji di, nos dijans, i dîynut, dji dîrè, ki dj' dîye, dj' a dit);
|
codjowaedje Stasse:
Côde: |
Atuze des troes bodjes: A=«dih» B=«dî» C=«dèy»
dîre (130) dîre/i:dih:dî:dèy:dit:di
dîre
pr. : di, dis, dit, dihans, dihez, dihèt
er. : diha, dihas, diha, dihîs, dihîz, dihît
er.d.: dihéve, dihéves, dihéve, dihîs, dihîz, dihît
fut. : dîrè, dîrès, dîrè, dîrans, dîrez, dîront
cond.: dîreû, dîreûs, dîreût, dîrîs, dîrîz, dîrît
su.pr: dèye, dèyes, dèye, dihanse, dihése, dihèsse
su.d.: dihahe, dihahes, dihahe, dihahîs, dihahîz, dihahît
imper: di, dihans, dihez
part.: dit, dite, dihant
|
codjowaedje da Francard
Côde: |
153. dîre 'dire'
Indicatif. Présent: i dit; i d(i)jant. Imparfait: i d(i)jot. Futur simple: i dîrè.
Subjonctif. Présent - Imparfait: i dîche 1 d(i)juche.
Participe. Passé: dit, dite.
|
Les cognes avou -nut ni s' trovèt k' dins l' Gilliard, bén seur; mins c' est "i dîynut, ki dj' dîye" (=> i deynut, ki dj' deye e rfondou)
Li cogne "k' i dîche" di Bastogne ça s' divreut rfonde "k' i dîxhe" et nén "k' i dijhe", pinse dju (i m' shonne, mins a corwaitî, ki pol suddjonctif singulî, a costé del cogne "C-e" i gn a-st ene ôte "B-xhe": ki dj' vegne, ki dj' vénxhe; cisse cogne la est purade eployeye do costé d' l' Årdene, Måmdey,...
"vénxhe" si trove sol modêye 2012 del sipesse croejhete (li cene da Lorint, ramidrêye et rfondowe da Djan Cayron)
http://home.base.be/vt6134585/croejh/node169.html
C' est eto eployî pa l' uzeu "Waelsch" so wikipedia.
"dîxhe" est eployî dins ls evandjiles da Lecomte (sicrît inla dins l' cogne Feller eto! "èt k'on v' dîxhe lu bondjoû so lès plèces")
et dins l' pititeet l' grande crojhete da Lorint
http://users.skynet.be/lorint/picr/node11.html
http://users.skynet.be/lorint/croejh/node83.html
i shonnreut bén ki "i dijhnut/ki dj' dijhe" soeye ene grosse flotche, et k' ça dvreut esse "i deynut/ki dj' dîxhe".
I fåreut des djins k' eployèt l' cogne -nut po nos dire cwè. |
|
Rivni al copete |
|
![](templates/actionpoint/images/spacer.gif) |
lucyin
Date d' arivêye: 2005-07-07 Messaedjes: 3664 Eplaeçmint: Sidi Smayil, Marok
|
Date: sem 08 djl, 2017 23:34:27 Sudjet: |
|
|
Pablo Saratxaga scrijha: |
ça dvreut esse "deynut" (A=d(i)jh, B=di, C=dey). |
Oyi, mins gn a on candjmint d' voyale, come "-ey" (fén do mot) => -iy- (mitan do mot) (copene / copiner)
gn a nén ki ç' cas la:
k' i reye => i riynut
tos les viebes codjowaedje criyî
k' i creye => i criynut. _________________ Li ci ki n' a k' on toû n' vike k' on djoû. |
|
Rivni al copete |
|
![](templates/actionpoint/images/spacer.gif) |
Pablo Saratxaga Site Admin
![](images/avatars/17303731815d13a3403b71c.gif)
Date d' arivêye: 2005-07-01 Messaedjes: 1156 Eplaeçmint: Oûpêye
|
Date: sem 08 djl, 2017 23:48:32 Sudjet: |
|
|
lucyin scrijha: |
Oyi, mins gn a on candjmint d' voyale, come "-ey" (fén do mot) => -iy- (mitan do mot) (copene / copiner)
|
mins l' bodje C est tofer dins ene cloyowe sillabe.
A Lidje les sfwaits c' est tofer -èy' => c' est on vraiy betchfessî "ey"
C' est insi dins l' codjowoe.
(c' est l' veur ki, pol bodje C; dins les payis wice k' on eploye li cogne di codjowaedje -nut, li betchfessî "ey" si prononce "îy";
mins dji pinse k' i fåt wårder l' betchfessî, del minme manire k' on screye "i croeynut" et nén "i crweynut", minme si c' est le seu prononçaedje possibe la wice k' on eploye li cawete -nut) |
|
Rivni al copete |
|
![](templates/actionpoint/images/spacer.gif) |
lucyin
Date d' arivêye: 2005-07-07 Messaedjes: 3664 Eplaeçmint: Sidi Smayil, Marok
|
Date: dim 09 djl, 2017 0:15:19 Sudjet: |
|
|
Pablo Saratxaga scrijha: |
mins dji pinse k' i fåt wårder l' betchfessî, del minme manire k' on screye "i croeynut" et nén "i crweynut", minme si c' est le seu prononçaedje possibe la wice k' on eploye li cawete -nut) |
fårè rpasser mo des viebes, insi. Mins, come gn a ene grande rîle ådzeu, dji vou vou bén.
Dji rsaetche todi les suddjonctifs "k' i dijhe".
(la on bon ptit raploû rdondeus a 2 ) Asteure, dji va fé chlop. _________________ Li ci ki n' a k' on toû n' vike k' on djoû. |
|
Rivni al copete |
|
![](templates/actionpoint/images/spacer.gif) |
Pablo Saratxaga Site Admin
![](images/avatars/17303731815d13a3403b71c.gif)
Date d' arivêye: 2005-07-01 Messaedjes: 1156 Eplaeçmint: Oûpêye
|
Date: dim 09 djl, 2017 2:19:26 Sudjet: |
|
|
lucyin scrijha: |
Dji rsaetche todi les suddjonctifs "k' i dijhe".
|
ou les riscrires "k' i dîxhe" (notez ki l' prononçaedje est l' minme) |
|
Rivni al copete |
|
![](templates/actionpoint/images/spacer.gif) |
lucyin
Date d' arivêye: 2005-07-07 Messaedjes: 3664 Eplaeçmint: Sidi Smayil, Marok
|
Date: lon 10 djl, 2017 18:00:38 Sudjet: |
|
|
Pablo Saratxaga scrijha: |
ou les riscrires "k' i dîxhe" |
dji n' voe nén voltî les suddjonctifs prezintreces avou -xhe.
A Transene, i gn a k' ça (k' i vache, k' i braiche, k' il ôche (åye, awè + oye, ôre), k' i sôche (soeye)...). A Djimbe co dpus. (k' i mèche, k' i ratinche)
On dvreut wårder li marke -xhe pol suddjonctif erirece (a Transene, å pluriyal, c' est des erireces (k' il alinche); on n' a waire di prezintreces (k' i vonche), on a pont di -anche.
A Lidje, ces -xh la ont stî francijhîs e -sse (k' i vasse).
Dji sereu po mete tant k' on pout des cogne avou -ye å suddjonctif prezintrece.
Lanawaire, dj' a trové e payis d' Måtche "k' i deûye" (v. diveur). Dj' a rmetou k' i doeye sol Wiccionaire. Adon, i doeynut.
(poy k' on a prins "i deynut", i n' fåt nén ki l' bodje C soeye di tote foice dins C54)
Tén, c' est cwè li bodje B "oficir" di "diveur", doe- u doev- (i doerè / i doevrè ?) ![Rolling Eyes](images/smiles/icon_rolleyes.gif) _________________ Li ci ki n' a k' on toû n' vike k' on djoû. |
|
Rivni al copete |
|
![](templates/actionpoint/images/spacer.gif) |
lucyin
Date d' arivêye: 2005-07-07 Messaedjes: 3664 Eplaeçmint: Sidi Smayil, Marok
|
Date: mie 29 djn, 2022 10:50:50 Sudjet: ki l' solea luye so vos djournêyes |
|
|
Dji metreu voltî ou -y- eto po "luye".
Dedja etindou dins ene tchanson da Birdjite Halet (tecse da André Gauditiaubois)
RItrové dins l' Såverdea 371, moes d' djanvî 2020
https://wa.wiktionary.org/wiki/luye _________________ Li ci ki n' a k' on toû n' vike k' on djoû. |
|
Rivni al copete |
|
![](templates/actionpoint/images/spacer.gif) |
Reptilien
Date d' arivêye: 2017-07-01 Messaedjes: 263
|
Date: mie 29 djn, 2022 14:13:41 Sudjet: |
|
|
Pablo Saratxaga scrijha: |
i shonnreut bén ki "i dijhnut/ki dj' dijhe" soeye ene grosse flotche, et k' ça dvreut esse "i deynut/ki dj' dîxhe". |
Dji n' comprind nén bén pocwè « i dijhnut » sereut « ene grosse flotche ». Les disfondowes avou J+N egzisnut podbon, et mi dj' l' eploye tofer : i dijenèt, dijeneut (CO94) + toplin des egzimpes avou -nu(t) divins les Cayés Walons...
Dins La Vie Wallonne, Viladje di Moûse, t. 2, 1921, p. 516 :
Citåcion: |
Dès grands prés qu’ s’augnéyenut tot rimplis d’fleûrs dès tchamps
Ou tos lès p’tits mouchons dij’nut leûs pus bias tchants ; |
I gn a eto : « dise nu » (Léon Bernus).
Et l' cogne aclote : i dizont, on nel pout nén mete avou H u Y, mins avou J.
Dji vou bén k' on wåde el cogne avou Y : i diynut, et ndè fé ene tripe rifondowe adon, mins nén rsaetchî ene cogne ki va bén avou l' betchfessî JH. |
|
Rivni al copete |
|
![](templates/actionpoint/images/spacer.gif) |
Èl-Gueuye-Noere
![](images/avatars/3403089855fbc41f3802dd.jpg)
Date d' arivêye: 2019-05-13 Messaedjes: 186 Eplaeçmint: Tchålerwè
|
Date: vén 01 djl, 2022 12:06:27 Sudjet: |
|
|
Reptilien scrijha: |
Pablo Saratxaga scrijha: |
i shonnreut bén ki "i dijhnut/ki dj' dijhe" soeye ene grosse flotche, et k' ça dvreut esse "i deynut/ki dj' dîxhe". |
Dji n' comprind nén bén pocwè « i dijhnut » sereut « ene grosse flotche ». Les disfondowes avou J+N egzisnut podbon, et mi dj' l' eploye tofer : i dijenèt, dijeneut (CO94) + toplin des egzimpes avou -nu(t) divins les Cayés Walons...
Dins La Vie Wallonne, Viladje di Moûse, t. 2, 1921, p. 516 :
Citåcion: |
Dès grands prés qu’ s’augnéyenut tot rimplis d’fleûrs dès tchamps
Ou tos lès p’tits mouchons dij’nut leûs pus bias tchants ; |
I gn a eto : « dise nu » (Léon Bernus).
Et l' cogne aclote : i dizont, on nel pout nén mete avou H u Y, mins avou J.
Dji vou bén k' on wåde el cogne avou Y : i diynut, et ndè fé ene tripe rifondowe adon, mins nén rsaetchî ene cogne ki va bén avou l' betchfessî JH. |
Come Reptilien, dji n' vou nén k' on rsaetche el cogne avou « -JH- ». Copurade, k' c' est l' ci ki shonne esse el pus uzêye cwand on rwaite dins les ortografeyes Feller. Dj' ô bén, dins les årtikes do Wiccionaire.
Adon, dji n' comprind nén pocwè on l' a rmetou come : vî rfondou. Ça, mins nerén, ça shonne esse ene grande flotche. Do moens, a l' estance d' asteure : sins nole veritåve esplikêye. _________________ El sopoirtance va djonde on si télmint hôt livea k' les sûteyès djins n' pôront pus sondjî a n' nén birer les bezéns. |
|
Rivni al copete |
|
![](templates/actionpoint/images/spacer.gif) |
Pablo Saratxaga Site Admin
![](images/avatars/17303731815d13a3403b71c.gif)
Date d' arivêye: 2005-07-01 Messaedjes: 1156 Eplaeçmint: Oûpêye
|
Date: dju 21 dec, 2023 16:12:58 Sudjet: Re: ki l' solea luye so vos djournêyes |
|
|
Bondjoû,
lucyin scrijha: |
Dji metreu voltî ou -y- eto po "luye". |
C' est nén l' minme; cial c' est on ridaedje /jh/ (h) -> /y/ (come dins "scrijheu > scriyeu").
"lure" si codjowe bén come "cure" : i cujhnut, i lujhnut, k' i lujhe, k' i cujhe
(et, dji voe k' i manke les cognes suddjonctif singulî dins l' coridjrece... dji fwai ene nouve modêye 0.4.29 po coridjî çoula) |
|
Rivni al copete |
|
![](templates/actionpoint/images/spacer.gif) |
Pablo Saratxaga Site Admin
![](images/avatars/17303731815d13a3403b71c.gif)
Date d' arivêye: 2005-07-01 Messaedjes: 1156 Eplaeçmint: Oûpêye
|
Date: dju 21 dec, 2023 16:40:47 Sudjet: |
|
|
Bondjoû,
Èl-Gueuye-Noere scrijha: |
Reptilien scrijha: |
Dji n' comprind nén bén pocwè « i dijhnut » sereut « ene grosse flotche ». Les disfondowes avou J+N egzisnut podbon, et mi dj' l' eploye tofer : i dijenèt, dijeneut (CO94) + toplin des egzimpes avou -nu(t) divins les Cayés Walons...
|
Come Reptilien, dji n' vou nén k' on rsaetche el cogne avou « -JH- ». |
C' est rén k' pol viebe "dire" (et s' famile);
les ôtes viebes come "cure", "lure",... ont bén ene cogne C= ...jh-
"dire" aveut stî rfondou avou ene cogne C=dey-, al môde lidjwesse;
(vocial li codjowaedje Stasse :
Côde: |
Atuze des troes bodjes: A=«dih» B=«dî» C=«dèy»
dîre (130) dîre/i:dih:dî:dèy:dit:di
dîre
pr. : di, dis, dit, dihans, dihez, dihèt
er. : diha, dihas, diha, dihîs, dihîz, dihît
er.d.: dihéve, dihéves, dihéve, dihîs, dihîz, dihît
fut. : dîrè, dîrès, dîrè, dîrans, dîrez, dîront
cond.: dîreû, dîreûs, dîreût, dîrîs, dîrîz, dîrît
su.pr: dèye, dèyes, dèye, dihanse, dihése, dihèsse
su.d.: dihahe, dihahes, dihahe, dihahîs, dihahîz, dihahît
imper: di, dihans, dihez
part.: dit, dite, dihant
A=''dih-'', B=''dî-'', C=''dèy-''; dji ''di'', nos ''dihans'', dji ''dîrè'', ki dj' ''dèye'', dj' a ''dit''
|
Mins ôte pårt on a bén on codjowaedje avou C=dijh- (nén spotchåve)
Dji pinse k' i fåreut on dobe codjowaedje (C=dey-/dijh-)
Côde: |
Atuze des troes bodjes: A=«d(i)jh» B=«di» C=«dey_dijh»
dire
pr. : di, dis, dit, d(i)jhans, d(i)jhoz, d(i)jhèt ~ deynut (ou dijhnut),
er. : d(i)jha, d(i)jhas, d(i)jha, d(i)jhîs, d(i)jhîz, d(i)jhît
er.d.: d(i)jheu, d(i)jheus, d(i)jheut, d(i)jhéns, d(i)jhîz, d(i)jhént
fut. : dirè, dirès, dirè, dirans, diroz, diront -- diress
cond.: direu, direus, direut, diréns, dirîz, dirént
su.pr: deye (ou dijhe), deyes (ou dijhes), deye (ou dijhe), d(i)jhanxhe, d(i)jhoxhe, d(i)jhexhe ~ deynuxhe (ou dijhnuxhe),
su.d.: d(i)jhaxhe, d(i)jhaxhes, d(i)jhaxhe, d(i)jhénxhe, d(i)jhîxhe, d(i)jhénxhe
imper: di, d(i)jhans, d(i)jhoz
part.: dit, dite, d(i)jhant
|
(c' est insi sol coridjrece) |
|
Rivni al copete |
|
![](templates/actionpoint/images/spacer.gif) |
|
|
Vos n' poloz nén enonder des noveas sudjets dins ç' forom ci Vos n' poloz nén responde a des sudjets k' i gn a dins ç' forom ci Vos n' poloz nén candjî vos messaedjes dins ç' forom ci Vos n' poloz nén disfacer vos messaedjes dins ç' forom ci Vos n' poloz nén vôter dins les ploncaedjes di ç' forom ci
|
Powered by phpBB © 2001 phpBB Group
|